Trong bối cảnh thương mại, đầu tư và chính sách công nghiệp toàn cầu đang được định hình bởi chuyển đổi số, yêu cầu phát triển bền vững, Hội nghị Thế giới lần thứ 12 của Tổ chức Khu thương mại tự do thế giới (World FZO World Congress 2026) đã trở thành diễn đàn quan trọng để các nhà lãnh đạo, nhà hoạch định chính sách và doanh nghiệp cùng thảo luận về tương lai của các khu kinh tế và khu công nghiệp trong mô hình tăng trưởng mới.

Diễn ra từ ngày 12–14/5/2026 tại Thành phố Panama, Panama, hội nghị quy tụ cộng đồng khu thương mại tự do toàn cầu nhằm trao đổi kinh nghiệm, thúc đẩy đối thoại chính sách và tìm kiếm các giải pháp giúp các khu kinh tế duy trì năng lực cạnh tranh, thu hút đầu tư bền vững và tạo ra giá trị kinh tế lâu dài trong bối cảnh các chuỗi cung ứng toàn cầu đang được tái cấu trúc.

Trong khuôn khổ hội nghị, bà Nguyễn Trâm Anh, Quản lý Quốc gia, Chương trình Khu công nghiệp sinh thái toàn cầu tại Việt Nam (GEIPP Việt Nam) đã tham gia phiên thảo luận “Thúc đẩy năng lực cạnh tranh thông qua phát triển bền vững trong khu kinh tế và khu công nghiệp sinh thái” do UNIDO điều phối và các diễn giả đến từ Panama, Colombia và Peru.

Phiên thảo luận tập trung thảo luận một bước chuyển dịch mang tính bước ngoặt tại các khu thương mại tự do  không còn chỉ là công cụ hỗ trợ thương mại đơn thuần, mà đang phát triển thành những nền tảng thúc đẩy chuyển dịch công nghiệp mạnh mẽ. Ở đó, mô hình Khu công nghiệp sinh thái (EIP) chính là trụ cột vận hành, giúp biến các mục tiêu phát triển bền vững thành kết quả kinh doanh cụ thể. Thông qua các nghiên cứu điển hình và kinh nghiệm thực tiễn từ chương trình KCN sinh thái toàn cầu do UNIDO thực hiện và các nước như Peru, Colombia, Panama và Việt Nam  , các diễn giả đã cùng trao đổi về vai trò việc xây dựng chính sách nói chung  trong phát triển KCN sinh thái cũng như của năng lượng tái tạo, sử dụng hiệu quả tài nguyên, kinh tế tuần hoàn và các mô hình phát triển công nghiệp bền vững trong việc nâng cao lợi nhuận, thu hút các nhà đầu tư toàn cầu và thúc đẩy tăng trưởng công nghiệp có trách nhiệm.

 

Tại phiên thảo luận, Ông Christian Susan giám đốc chương trình KCN sinh thái toàn cầu chia sẻ về việc UNIDO hỗ trợ các quốc gia chuyển đổi mô hình KCN sinh thái bằng cách áp dụng khung quốc tế về KCN sinh thái qua đó nâng cao hiệu quả kinh tế xã hội và môi trường của KCN. Từ góc độ toàn cầu, Ông Chiristian nhận định khu công nghiệp sinh thái không còn được nhìn nhận đơn thuần như một sáng kiến môi trường mà đang trở thành một nền tảng chiến lược giúp nâng cao năng lực cạnh tranh, khả năng chống chịu và sức hấp dẫn đầu tư của các khu công nghiệp trong bối cảnh các yêu cầu về ESG, các tiêu chuẩn chuỗi cung ứng xanh và cam kết phát thải ròng bằng “0” ngày càng trở nên quan trọng.

Việt Nam cũng là một quốc gia tham gia GEIPP, theo đó bà Nguyễn Trâm Anh đã chia sẻ kinh nghiệm của Việt Nam trong quá trình phát triển khu công nghiệp sinh thái trong hơn một thập kỷ, từ xây dựng và hoàn thiện khung chính sách đến triển khai các giải pháp cộng sinh công nghiệp, tái sử dụng nước thải sau xử lý và sử dụng hiệu quả tài nguyên tại doanh nghiệp. Bà nhấn mạnh rằng việc áp dụng Khung quốc tế về KCN sinh thái cũng giúp nhìn nhận các vấn đề về cải tiến  chính sách phát triển KCN sinh thái như chính sách về tái sử dụng nước thải trong KCN.

Trong bối cảnh các tiêu chuẩn xanh đang dần trở thành điều kiện để tham gia chuỗi giá trị toàn cầu, khu công nghiệp sinh thái ngày càng đóng vai trò như một nền tảng chiến lược giúp nâng cao năng lực cạnh tranh, khả năng chống chịu và sức hấp dẫn đầu tư. Việt Nam đang thúc đẩy phát triển các hệ sinh thái công nghiệp hiện đại, tích hợp sản xuất công nghiệp với logistics, năng lượng tái tạo, hạ tầng số và đổi mới sáng tạo, đồng thời hướng tới mục tiêu các khu công nghiệp sinh thái sẽ chiếm khoảng 10% tổng số khu công nghiệp trên cả nước trong những năm tới.

Thông qua sự kiện, Việt Nam đã đóng góp tiếng nói và kinh nghiệm thực tiễn vào cuộc đối thoại toàn cầu về cách các khu công nghiệp và khu kinh tế có thể đồng thời nâng cao năng lực cạnh tranh và thúc đẩy phát triển bền vững, hướng tới các mục tiêu tăng trưởng xanh và kinh tế tuần hoàn trong tương lai./.